TT - Tại vùng biên giới thuộc Trung Quốc gần Siberia, Liang Jianmin và những đồng nghiệp của mình ngày ngày lục soát từng kilômet trên các dãy núi. Từ sáng tới tối khuya, họ sục sạo từng dấu chân, vết cào, các mẩu lông còn vướng lại trong bụi cây, thậm chí cả chất thải của loài hổ Amur - loài hổ lớn nhất thế giới.

Một con hổ tại vườn thú ở Đại Liên, Trung Quốc - Ảnh: Reuters

Ở Huy Xuân, khu vực gần biên giới với CHDCND Triều Tiên, một nhóm điều tra khác cũng đi tìm dấu vết hổ ở các triền đồi và thung lũng. Tại Nga, các nhà động vật học và các nhóm bảo vệ thực vật lại đang lục tìm trong những rừng taiga bạt ngàn.

Kể từ năm hổ cách đây 12 năm, số lượng loài thú này trên thế giới đã giảm tới gần nửa xuống chỉ còn 3.200 cá thể do mất môi trường sống, bị săn bắn trộm để lột da và làm thuốc. Trung Quốc là một trong những nước có số lượng hổ bị giảm nghiêm trọng nhất. Từ lâu người ta đã không còn thấy loài hổ Nam Trung Hoa và hiện lo lắng loài này đã tuyệt chủng như số phận các loài hổ Bali, Caspian và Java. Ở miền Bắc, số hổ Amur, một loài hổ có thể dài tới 3m và nặng tới 300kg, cũng chỉ còn 18-22 cá thể. Quỹ quốc tế Bảo vệ thiên nhiên (WWF) cảnh báo loài này có thể tuyệt chủng ở tự nhiên trong 30 năm nữa, nếu chúng cứ bị cô lập và tách rời nhau làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới kỳ sinh sản.

Một trong những mối đe dọa chính giờ là quá trình phát triển kinh tế xâm lấn tới môi trường sống của hổ. Lúc thì đó là xây dựng đường sá, lúc là khai thác gỗ, mỏ hay trang trại. “Việc xây dựng cơ sở hạ tầng đã chặn các đường di chuyển của hổ và dân số tăng đã xâm lấn vào khu sinh sống của hổ”, ông Wu Zhigang của Học viện Khoa học Cát Lâm nói.

Trên thế giới, các tổ chức khác cũng đang kêu gọi thay đổi cách thức tiêu thụ các sản phẩm từ hổ và quá trình phát triển đô thị. Hồi tuần trước tại Hua Hin, Thái Lan, hội nghị bộ trưởng châu Á đầu tiên về bảo tồn hổ đã đưa ra mục tiêu nâng gấp đôi số lượng hổ tự nhiên từ nay tới năm 2022. Chính phủ Trung Quốc mới đây đưa ra chỉ thị yêu cầu tăng cường bảo vệ hổ thông qua quản lý các khu sinh sống, giáo dục dân chúng và kêu gọi tăng cường các quy định pháp luật. Vào tháng 9, thành phố Vladivostok của Nga sẽ chủ trì hội nghị thượng đỉnh đầu tiên về hổ với sự tham dự của Thủ tướng Vladimir Putin và Chủ tịch Ngân hàng Thế giới (WB) Robert Zoellick.

WB, các tổ chức phi chính phủ (NGO) và Trung Quốc hiện đang thảo luận một chương trình ba bước trị giá hàng triệu USD để bảo vệ hổ Amur. Các biện pháp sẽ bao gồm cấp thêm đất để mở rộng khu bảo tồn, kết nối các nhóm cộng đồng hổ, di chuyển các cá thể, đào tạo nhân lực và điều chỉnh công tác quản lý rừng. Các nghiên cứu tại Huy Xuân và Siberia là những bước đầu tiên cho thấy sự tăng cường hợp tác của Trung Quốc, Nga, WB và các nhóm bảo tồn.

WWF cũng thúc đẩy mô hình tham quan du lịch sinh thái như cách tổ chức lễ hội hổ Huy Xuân hồi năm ngoái. Năm nay sẽ có thêm hoạt động triển lãm, diễn đàn, chiếu phim, thi sáng tác nghệ thuật về hổ. Một quan chức địa phương cho biết chính quyền đang cố gắng xây dựng Huy Xuân trở thành “thị trấn hổ” của Trung Quốc.

ANH NGUYỄN (Theo The Guardian)