TT - Liên quan đến công tác rà soát thủ tục hành chính trên các lĩnh vực quản lý nhà nước tại TP.HCM (theo đề án 30), ông Lê Hoài Trung - phó giám đốc Sở Nội vụ TP.HCM, tổ phó tổ công tác đề án 30 của TP - cho biết:

Ông Lê Hoài Trung - Ảnh: P.P.H.

- Thời gian đầu rà soát đa số các đơn vị sở, ngành đều đề nghị được giữ nguyên thủ tục, nhưng qua đấu tranh, yêu cầu rà soát nhiều lần, có những đơn vị đã đề xuất sửa đổi, thay thế gần như 100% thủ tục của đơn vị mình.

Trong khi đó cấp quận huyện, phường xã đề xuất đơn giản hóa, bãi bỏ thủ tục khá nhiều. Nguyên nhân là phần lớn thủ tục do các sở, ngành ban hành, hướng dẫn, còn quận huyện, phường xã thực hiện nên hai cấp này va chạm với thực tiễn nhiều và mạnh dạn đề xuất bãi bỏ, thay đổi.

* Có tình trạng các đơn vị chậm đề xuất bãi bỏ, đơn giản hóa thủ tục là vì sao?

- Thông thường xử lý thủ tục đòi hỏi phải qua nhiều khâu, nhiều cán bộ phụ trách nên một khâu tắc là cả dây chuyền bị ảnh hưởng.

Khi bỏ thủ tục thì phải giải thích, lý luận ra sao nên giữ nguyên là dễ nhất. Cán bộ nào quyết tâm cải cách, chấp nhận va chạm mới đạt yêu cầu, còn anh nào bảo thủ, muốn giữ quyền để có lợi lộc gì đó thì đề xuất giữ nguyên và lập luận rất cứng. Thậm chí có ý kiến cho rằng luật hiện nay quy định sao làm vậy.

Tất nhiên đây không phải là nội dung duy nhất của cải cách thủ tục hành chính, để làm tốt đòi hỏi phải kết hợp đồng bộ nhiều yếu tố.

* Điều người dân quan tâm là sau đợt rà soát, công bố này làm sao để tránh tình trạng phát sinh thêm thủ tục mới?

- Sau khi rà soát, thủ tục thuộc thẩm quyền của cấp nào thì cấp đó phải công khai. Riêng TP sẽ có phương án triển khai ngay và công khai từng loại thủ tục cho dân giám sát.

Ngoài ra Chính phủ sẽ có quy định về kiểm soát thủ tục hành chính trước khi ban hành và các thông tư, quy định của bộ ngành, địa phương đều bị chi phối bởi quy định trên. Nếu có quy định nào khác chen vào, không nằm trong danh mục quy định người dân phản ảnh sẽ bị xử lý.

Sắp tới văn phòng UBND TP (cùng với các tỉnh, TP khác) sẽ có bộ phận rà soát thủ tục hành chính. Các sở ngành, quận huyện ban hành thủ tục mới phải qua bộ phận “gác cửa” này để tham mưu, trình UBND TP quyết định. Không thể có sự tùy tiện trong ban hành thủ tục.

* Theo tổ công tác đề án 30 của Thủ tướng Chính phủ, nếu phương án đơn giản hóa 256 thủ tục hành chính ưu tiên được Chính phủ thông qua, sẽ tiết kiệm được hơn 6.000 tỉ đồng mỗi năm. Với gần 1.500 thủ tục đề xuất bãi bỏ, sửa đổi..., liệu TP sẽ tiết kiệm được bao nhiêu chi phí mỗi năm?

- Sắp tới tổ công tác đề án 30 của Thủ tướng Chính phủ sẽ có hướng dẫn để có cách tính thống nhất trên cả nước chi phí tiết kiệm được từ việc bãi bỏ, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Nhưng có thể nói các chi phí tiết kiệm tính được là chi phí có thể công khai được: làm một hồ sơ nhà đất người dân mất bao nhiêu chi phí, cán bộ công chức bỏ ra bao nhiêu công lao động, mất bao nhiêu chi phí phục vụ hoạt động hành chính như giấy tờ, điện nước...Tất cả đều được cộng lại, quy ra tiền để thấy hiệu quả của việc đơn giản hóa thủ tục hành chính mang lại.

Còn những chi phí “ngầm” khác mà người dân, doanh nghiệp bỏ ra để được giải quyết thủ tục nhanh hơn hoặc các chi phí vô hình khác như mất thời gian chờ đợi, đi lại bị kẹt xe...khó có thể thống kê hết được.

Theo quy định của UBND TP.HCM, trong vòng 12 tháng kể từ ngày cấp phép xây dựng mà công trình vẫn chưa có điều kiện khởi công thì chủ đầu tư phải làm thủ tục gia hạn giấy phép xây dựng. Quá thời hạn này mà chủ đầu tư không xin gia hạn thì phải xin thủ tục cấp phép xây dựng mới lại từ đầu. Theo Sở Xây dựng TP, quy định trên gây phiền phức, tốn kém nên trong cuộc làm việc với tổ công tác đề án 30 của TP sở đã đề xuất: Trường hợp giấy phép xây dựng quá hạn nhưng thực tế quy hoạch khu vực đó không thay đổi thì cơ quan chức năng chỉ cần xác nhận vào giấy phép xây dựng để gia hạn thêm thời gian (12 tháng), không nhất thiết phải làm lại thủ tục xin cấp phép xây dựng mới. Đề xuất đơn giản hóa gần 1.500/2.480 thủ tục Qua rà soát, TP.HCM có tổng số 2.480 thủ tục. Trong đó TP đã đề xuất đơn giản hóa gần 1.500 thủ tục (bãi bỏ, thay thế, sửa đổi, bổ sung...), chiếm 62% thủ tục (trong đó bãi bỏ gần 24% thủ tục). Không chỉ dừng lại ở số lượng, tổ công tác đang tiếp tục rà soát, đi sâu vào từng loại thủ tục cụ thể để đảm bảo việc đơn giản hóa thủ tục có chất lượng, làm sao để chi phí tuân thủ thủ tục phải giảm tương đương với tỉ lệ đơn giản hóa thủ tục hành chính. Chi phí tuân thủ thủ tục hành chính ở đây bao gồm cả chi phí từ phía cơ quan nhà nước và chi phí của người dân, doanh nghiệp phải bỏ ra khi làm thủ tục hành chính. Sau khi hoàn tất việc rà soát sẽ tổ chức nghe ý kiến, phản biện của các chuyên gia, luật sư...Tùy theo thẩm quyền của từng cấp sẽ tổ chức lấy ý kiến về thủ tục thuộc thẩm quyền cấp mình. Theo tổ công tác đề án 30 của Thủ tướng, qua theo dõi hầu hết các cơ quan đều có khả năng đạt được chỉ tiêu do Thủ tướng giao về việc đơn giản hóa tối thiểu 30% các quy định hiện hành về thủ tục hành chính. Tuy nhiên chất lượng rà soát của nhiều đơn vị còn mang tính hình thức, chưa mạnh dạn cắt bỏ những thủ tục đem lại lợi ích cục bộ cho cơ quan, đơn vị mình. Rất nhiều bộ, ngành dù đơn giản hóa trên 90% các thủ tục hành chính nhưng giảm chưa tới 10% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính...

PHÚC HUY thực hiện

........................................................

Vĩnh Long: Quá nhiều thủ tục hành dân

TT - Kết quả rà soát thủ tục hành chính trên các lĩnh vực quản lý nhà nước ở tỉnh Vĩnh Long thật bất ngờ: có tới 1.373/1.748 thủ tục (chiếm tỉ lệ 78,55%) không phù hợp, được tỉnh kiến nghị đơn giản hóa.

Người dân làm thủ tục hành chính tại Sở GTVT tỉnh Vĩnh Long - Ảnh: Vân Trường

Trong số 1.373 thủ tục không phù hợp (179 thủ tục của tỉnh, số còn lại do các bộ, ngành trung ương ban hành) có 190 thủ tục được đề nghị bãi bỏ vì sự tồn tại của nó chủ yếu để “hành” dân.

Theo ông Lê Thanh Tuấn - tổ phó Tổ đề án 30 tỉnh Vĩnh Long, các cơ quan hành chính cấp tỉnh, huyện và xã hiện đang thực thi khá nhiều thủ tục vừa “hành” dân vừa “hành” cả cán bộ công chức.

Chẳng hạn, trong số 223 thủ tục ở cấp xã thì có tới 207 thủ tục không phù hợp cần đơn giản hóa, chiếm 92,83%. Trong đó, 39 thủ tục không cần thiết được đề nghị bãi bỏ.

Bà Nguyễn Thị Cẩm Tú, phó chủ tịch UBND P.1, TP Vĩnh Long, thừa nhận nhiều loại thủ tục hiện nay không chỉ làm người dân mệt mỏi mà chính lãnh đạo cấp xã cũng “đuối”.

Trong số này có rất nhiều loại đơn từ, hồ sơ hoàn toàn không cần thiết phải có cấp xã xác nhận.

Bà Tú nêu dẫn chứng: “Công dân mất giấy tờ ở nơi khác mà bắt họ về địa phương nơi cư trú xác nhận để xin cấp lại là vô lý. Thường chúng tôi chỉ xác nhận nơi cư trú của họ, nhưng hồ sơ của họ đã có hộ khẩu, giấy CMND hoặc giấy tờ khác chứng minh họ ở xã đó, phường đó rồi. Như vậy địa phương xác nhận nơi cư trú cũng không có ý nghĩa gì”.

Trên lĩnh vực bảo vệ và chăm sóc trẻ em có quy định thủ tục rất ngộ là trẻ em bị xâm hại tình dục phải làm đơn xin hỗ trợ. Về nguyên tắc, UBND xã, phòng LĐ-TB&XH phải có trách nhiệm trình chủ tịch UBND huyện quyết định chi hỗ trợ cho các em theo chế độ quy định...

Nhiều cán bộ lão thành bức xúc cho rằng quy định họ phải làm đơn xin cấp lại thẻ bảo hiểm y tế khi thẻ cũ hết hạn là thủ tục bất hợp lý, cần bãi bỏ. Nhiều bà con lập luận rằng phòng LĐ-TB&XH huyện quản lý đối tượng chính sách rất chặt chẽ nên sức khỏe của bà con trong diện này thế nào, ai còn sống, ai đã chết phòng LĐ-TB&XH huyện đều biết.

Ông Nguyễn Văn Bình, chuyên viên Tổ đề án 30 tỉnh Vĩnh Long, đồng tình với ý kiến nói trên: “Khi thẻ bảo hiểm y tế của đối tượng chính sách hết hạn thì phòng LĐ-TB&XH huyện phải tự làm thủ tục đổi thẻ mới chứ tại sao phải bắt họ làm đơn rồi đem tới UBND xã, phường xác nhận?”.

Cái gì cũng đòi xã xác nhận

Ngày 10-3-2010, ông Lê Thanh Quyến ở xã Mỹ Hiệp, huyện Cao Lãnh (Đồng Tháp) đến Sở GTVT tỉnh Vĩnh Long đề nghị cấp lại giấy phép lái môtô hạng A1 vì hình bị mờ do thấm nước. Ngoài bộ hồ sơ gốc học và thi lấy giấy phép lái xe, hộ khẩu và giấy CMND, ông Quyến còn phải nộp đơn đề nghị cấp lại.

Theo hướng dẫn của bộ phận “một cửa” Sở GTVT, hồ sơ chỉ hợp lệ khi đơn này có xác nhận của chính quyền địa phương nơi cư trú. Mặc dù đang đi làm ăn xa, ông Quyến vẫn phải lặn lội về quê xin chữ ký và con dấu của chủ tịch xã Mỹ Hiệp.

Nhiều người nộp hồ sơ đề nghị cấp lại chứng nhận thuyền trưởng, máy trưởng cũng bị Sở GTVT tỉnh đòi phải có xác nhận của UBND xã, phường. Ông Lê Thanh Tuấn cho rằng đó là một thủ tục “hành” dân vì thực tế không cần thiết phải có xác nhận của chủ tịch UBND xã.

Ông Tuấn nói: “Công dân có hộ khẩu, giấy CMND bản chính là đủ xác định họ ở đâu rồi. Ngoài ra họ cũng có hồ sơ gốc thi lấy giấy phép lái xe. Xác nhận của chủ tịch xã trong trường hợp này là thừa, gây phiền phức cho người dân”.

Tương tự, người dân xin đi học nghề ngắn hạn cũng bị bắt phải có xác nhận của UBND xã, phường dù trong bộ hồ sơ đi học đã có hộ khẩu và giấy CMND.

Khi rà soát thủ tục hành chính ở cấp xã, huyện và một số cơ quan cấp tỉnh, Tổ đề án 30 tỉnh Vĩnh Long “giật mình” khi phát hiện có hàng tá thủ tục đòi hỏi phải có xác nhận của chủ tịch xã thì cấp thẩm quyền ở huyện, tỉnh mới giải quyết hồ sơ. Chẳng hạn, thủ tục cấp lại giấy CMND bị mất đòi hỏi phải có xác nhận của UBND xã, phường nơi cư trú.

Nhiều người dân và cả chủ tịch, phó chủ tịch một số xã chúng tôi gặp đều cho rằng thủ tục này cực kỳ vô lý. Giả sử ông A bị mất giấy CMND ở TP.HCM mà về địa phương xin xác nhận thì làm sao chủ tịch xã biết?

VÂN TRƯỜNG